Het voorkeursrecht is gebaseerd op de Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg). Het voorkeursrecht is een instrument, dat de gemeente kan gebruiken om gronden in eigendom te verkrijgen. Het vestigen van een voorkeursrecht is soms noodzakelijk omdat ontwikkelingen op de private onroerend zaakmarkt het gemeenten steeds moeilijker maken om voor bebouwing benodigde gronden tijdig en voor een redelijke marktprijs te verkrijgen.
Het voorkeursrecht betekent dat wanneer de eigenaar van een perceel waarop het voorkeursrecht is gevestigd, deze grond met eventuele opstallen wil verkopen, de eigenaar dit perceel eerst aan de gemeente te koop moet aanbieden. Deze aanbiedingsplicht geldt ook voor alle beperkt zakelijk gerechtigden (personen met een recht van opstal / erfpacht / beklemming/ vruchtgebruik op het perceel).
De gemeente krijgt middels het voorkeursrecht het recht om bij voorrang de desbetreffende grond aan te kopen. Let wel, er bestaat geen verplichting tot verkoop. De eigenaar kan te allen tijde beslissen de grond zelf in eigendom te houden.
Als de gemeente besluit om een voorkeursrecht te vestigen op grond waarvan u eigenaar of beperkt zakelijk gerechtigde bent, dan ontvangt u daarvan een schriftelijke kennisgeving en een afschrift van het besluit. Op hetzelfde tijdstip wordt de vestiging van het voorkeursrecht gepubliceerd in de Staatscourant en in de plaatselijke krant. Tevens ligt het besluit gedurende een periode van zes weken, na dagtekening van de publicatie, ter inzage op het gemeentehuis.
De duur van het voorkeursrecht is afhankelijk van de grondslag waarop het voorkeursrecht is gevestigd. Het college van burgemeester en wethouders kan op basis van artikel 6 Wvg beslissen om over te gaan tot het vestigen van een voorlopig voorkeursrecht op één of meerdere gronden voor de duur van drie maanden. Binnen deze drie maanden dient de gemeenteraad op basis van artikel 5 Wvg dit besluit van het college ´te bekrachtigen´ om het voorkeursrecht voor de aankomende drie jaren te vestigen.
Indien het voorkeursrecht wordt gevestigd op basis van een vastgesteld structuurvisie (artikel 4 Wvg), geldt het voorkeursrecht voor een periode van drie jaren. Het voorkeursrecht vervalt van rechtswege drie jaar na vaststelling van de structuurvisie, tenzij voor dat tijdstip een bestemmingsplan of projectbesluit wordt vastgesteld.
Wordt het voorkeursrecht gevestigd op basis van een vastgesteld bestemmingsplan (artikel 3 Wvg) dan geldt het voorkeursrecht voor een periode van tien jaren. Het voorkeursrecht vervalt van rechtswege tien jaar na inwerkingtreding van het bestemmingsplan.
Wet voorkeursrecht gemeenten
| Wvg | Grondslag | Besluit | Maximale duur |
| Artikel 6 | Voorlopige aanwijzing + criteria artikel | Voorstel B&W | 3 maanden |
| Artikel 5 | Eerste aanwijzing + criteria artikel | Raadsbesluit | 3 jaar |
| Artikel 4 | Vastgestelde structuurvisie | Raadsbesluit | 3 jaar |
| Artikel 3 | Vastgestelde bestemmingsplan | Raadsbesluit | 10 jaar |
Uit bovenstaande blijkt dat het voorkeursrecht bepaalde gevolgen voor u kan hebben. Bovendien is de regelgeving tamelijk complex. Bij specifieke vragen geven wij dan ook graag een nadere toelichting. U kunt hiervoor contact opnemen met mevrouw J. (Jaimy) Hattu, telefoon 0487 – 487 500.
Kijk voor algemene informatie over de Wet voorkeursrecht gemeenten op de site van VROM:
http://www.vrom.nl/pagina.html?id=21754
Kijk voor algemene informatie over de Wet voorkeursrecht gemeenten op de site van VROM:
http://www.vrom.nl/pagina.html?id=21754
Vestiging voorkeursrecht
Plangebied 'Over de Maas'
Op 13 september 2007 heeft de gemeenteraad besloten om op basis van het op 13 september 2007 vastgestelde structuurplan Over de Maas een voorkeursrecht te vestigen op het gebied ´Over de Maas´. Het besluit geldt voor een termijn van twee jaren.
>> Publicatie d.d. 14 september 2007
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Over de Maas´ plankaart 1
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Over de Maas´ plankaart 2
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Over de Maas´ plankaart 3
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Over de Maas´ overzichtstekening
Binnen de gestelde termijn van twee jaren heeft de gemeenteraad op 29 januari 2009 het bestemmingsplan Over de Maas vastgesteld. Hierdoor is het voorkeursrecht van rechtswege verlengd voor een termijn van tien jaren. Voor de percelen die niet meer aan de eisen van de Wet voorkeursrecht gemeenten voldeden, is er een intrekkingsbesluit genomen.
>> Intrekkingsbesluit d.d. 3 februari 2009
>> Publicatie d.d. 14 september 2007
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Over de Maas´ plankaart 1
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Over de Maas´ plankaart 2
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Over de Maas´ plankaart 3
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Over de Maas´ overzichtstekening
Binnen de gestelde termijn van twee jaren heeft de gemeenteraad op 29 januari 2009 het bestemmingsplan Over de Maas vastgesteld. Hierdoor is het voorkeursrecht van rechtswege verlengd voor een termijn van tien jaren. Voor de percelen die niet meer aan de eisen van de Wet voorkeursrecht gemeenten voldeden, is er een intrekkingsbesluit genomen.
>> Intrekkingsbesluit d.d. 3 februari 2009
Plangebied 'Beneden-Leeuwen Zuid'
Op 3 juli 2008 heeft de gemeenteraad besloten om op basis van de op 3 juli 2008 vastgestelde structuurvisie Beneden-Leeuwen Zuid een voorkeursrecht te vestigen op het gebied ´Beneden-Leeuwen Zuid'. Het besluit geldt voor een termijn van drie jaren.
>> Publicatie d.d. 4 juli 2008
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Beneden-Leeuwen Zuid´
>> Publicatie d.d. 4 juli 2008
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Beneden-Leeuwen Zuid´
Plangebied 'Centrumplan Dreumel'
Op 3 juli 2008 heeft de gemeenteraad besloten om op basis van het op 3 juli 2008 vastgestelde bestemmingsplan Dreumel, Centrum een voorkeursrecht te vestigen op het gebied 'Centrumplan Dreumel'. Het besluit geldt voor een termijn van tien jaren.
>> Publicatie d.d. 4 juli 2008
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Centrumplan Dreumel´
>> Publicatie d.d. 4 juli 2008
>> Tekening voorkeursrecht plangebied ´Centrumplan Dreumel´